StoryEditormroźny styczeń

Mroźny i śnieżny styczeń 2026 – jak pierwsza i druga połowa miesiąca wpływają na sady i plantacje jagodowe?

14.01.2026., 10:00h

Styczeń 2026 r. przyniósł ogrodnikom i sadownikom wrażenie powrotu „prawdziwej zimy”. Pierwsza połowa miesiąca była zimna i śnieżna, druga ma rozpocząć się od zelżenia warunków. Wedle najnowszych prognoz surowa zima szybko jednak powróci, a termometry znów w wielu częściach kraju pokażą wartości poniżej -15°C.

Początek roku zaskakująco zimny!

Według analiz IMGW i reanaliz ERA5 pierwsza połowa stycznia (1–15.01) była wyraźnie chłodniejsza od normy. Średnie dobowe temperatury w centralnej i wschodniej Polsce, w tym na Mazowszu i zachodniej Lubelszczyźnie, utrzymywały się przeważnie od około –7 do –3°C, z częstymi spadkami nocnymi poniżej –10°C, a lokalnie w okolice –15°C. Oznaczało to anomalię temperatury rzędu –3 do –5°C względem okresu 1991–2020 – jeden z najchłodniejszych początków stycznia ostatnich lat. imgw.pl, copernicus.eu

Silnemu mrozowi towarzyszyła rozległa i trwała pokrywa śnieżna. Dane satelitarne (NOAA, Copernicus) oraz pomiary IMGW wskazują, że w wielu dniach pierwszej połowy miesiąca śnieg pokrywał 60–80% powierzchni kraju, a w rejonach sadowniczych centralnej Polski typowe grubości śnieżnej okrywy wynoszą 15–25 cm. W powiatach grójeckim i płońskim śniegu nie brakuje, podobnie sytuacja przedstawia się na zachodzie Lubelszczyzny – w głównych strefach produkcji jagodowych w Polsce.

Czytaj także:

image
opady śniegu

Śnieg chroni rośliny przed mrozem. Sprawdź jak dobrze

Dla malin, porzeczek, borówki wysokiej, truskawek uprawianych w gruncie czy jeżyn – taka kombinacja (silny mróz + gruba warstwa śniegu) jest generalnie korzystna. Śnieg stabilizuje temperaturę gleby i chroni płytko położone korzenie oraz szyjki korzeniowe przed przemarzaniem.

Jednocześnie niskie temperatury powietrza, zwłaszcza poniżej –15°C, mogą potencjalnie powodować uszkodzenia pąków kwiatowych u gatunków i odmian o mniejszej mrozoodporności oraz u roślin osłabionych suszą lub chorobami – dotyczy to m.in. części odmian malin jesiennych, borówki i jeżyn. Konieczna pozostaje dokładna lustracja pędów i pąków po zakończeniu zimy.

Druga połowa stycznia 2026 r. (16–31.01) – przejściowe złagodzenie i powrót silnego mrozu z wyżu znad Rosji

Zaktualizowane prognozy IMGW i modeli numerycznych wskazują, że druga połowa miesiąca nie będzie prostym łagodnieniem zimy. Po krótkim okresie nieco wyższych temperatur spodziewane jest umocnienie się wyżu kontynentalnego znad Rosji i ponowny napływ bardzo chłodnego, suchego powietrza do Polski.

Czytaj także:

image
uprawa truskawek

Z truskawek znika śnieg a wraz z nim naturalna ochrona roślin przed mrozem. Co teraz?

W pierwszych dniach drugiej połowy miesiąca możliwe jest przejściowe osłabienie mrozu, a nawet lekka odwilż, zwłaszcza w zachodniej części kraju, z maksymalnymi temperaturami dziennymi w przedziale 0-6°C. Lokalnie mogą pojawić się opady śniegu i śniegu z deszczem, prowadzące do częściowego obniżenia pokrywy śnieżnej.

W miarę zbliżania się do końcówki stycznia prognozy wskazują jednak na:

  • wzmacnianie się wyżu znad Rosji i napływ suchego, bardzo chłodnego powietrza z kierunków wschodnich i północno‑wschodnich,
  • ponowny spadek temperatur, szczególnie nocą – w wielu regionach kraju, zwłaszcza na wschodzie i w centrum, minimalne wartości mogą ponownie schodzić poniżej –10°C, lokalnie nawet w okolice –15°C, a w przypadkach skrajnych, poniżej -20°C
  • utrzymywanie się lub odbudowę całodobowego mrozu w znacznej części kraju.

W rejonach sadowniczych Mazowsza i zachodniej Lubelszczyzny śnieg w drugiej połowie miesiąca nadal będzie odgrywał kluczową rolę – tam, gdzie jego warstwa utrzyma się na poziomie kilkunastu centymetrów, systemy korzeniowe drzew i roślin jagodowych pozostaną stosunkowo dobrze chronione.

Największe zagrożenie pojawi się tam, gdzie ewentualne wcześniejsze roztopy lokalnie odsłonią glebę, a następnie nadejdą bardzo mroźne, bezśnieżne noce. W takich miejscach ryzyko przemarzania korzeni, uszkodzeń szyjek korzeniowych truskawek czy krzewów jagodowych będzie istotnie wyższe.

Zima wreszcie wróciła!

W ujęciu całomiesięcznym styczeń 2026 r. najpewniej zapisze się jako zimny i śnieżny, z wyraźnie surową pierwszą połową i ponownym wyraźnym zaostrzeniem mrozów pod koniec miesiąca.

14. styczeń 2026 10:02