Ocena kondycji plantacji
Prace warto rozpocząć od dokładnej lustracji krzewów. Należy zwrócić uwagę na objawy chorób pędów, uszkodzenia mechaniczne, obecność szkodników oraz nadmierne zagęszczenie roślin. Pędy słabe, zaschnięte, złamane lub wyraźnie porażone powinny zostać usunięte i wyniesione poza plantację. Nie należy pozostawiać ich na ziemi, ponieważ mogą stać się źródłem infekcji w następnym sezonie.
Czytaj także:
W przypadku malin letnich po zakończeniu zbiorów usuwa się przede wszystkim pędy, które owocowały. Pozostawia się zdrowe, tegoroczne przyrosty, które będą plonować w kolejnym roku. Maliny jesienne owocują na pędach jednorocznych, dlatego najczęściej ścina się je nisko po zakończeniu wegetacji. Termin cięcia należy dopasować do odmiany, lokalnych warunków i sposobu prowadzenia plantacji.
Jesienne nawożenie malin
Podstawą nawożenia powinny być wyniki analizy gleby. Jesienią nie należy stosować dużych dawek azotu, ponieważ może on pobudzać rośliny do późnego wzrostu i obniżać ich odporność na mróz. Azot podany zbyt późno sprzyja także nadmiernemu uwodnieniu tkanek i opóźnia drewnienie pędów. W większości przypadków nie jest już na tym etapie wcale potrzebny.
Duże znaczenie ma teraz jednak fosfor, potas, magnez i wapń. Potas wspiera gospodarkę wodną roślin i zwiększa ich odporność na stres chłodu, natomiast fosfor wpływa na rozwój systemu korzeniowego oraz procesy energetyczne. Nawozy należy dobierać do zasobności gleby, pH i wieku plantacji. Wapnowanie wykonuje się wyłącznie wtedy, gdy analiza potwierdzi zbyt niskie pH.
Czytaj także:
Dobrym rozwiązaniem może być także zastosowanie produktów węglowych. Zwiększenie udziału próchnicy w glebie sprawi, że w kolejnym sezonie stanie się ona pojemniejszym magazynem na wodę i nawozy, a tym samym przyczyni się do lepszego wzrostu i plonowania malin. Budowa próchnicy w glebie jest jednak procesem obliczonym na wiele lat i wymagającym konsekwencji.
Ochrona przed chorobami i szkodnikami
Jesienią szczególnie ważne jest ograniczenie źródeł infekcji. Po cięciu należy usunąć porażone pędy, opadłe liście i resztki owoców. Zbyt gęsta plantacja powinna zostać przerzedzona, aby poprawić przewiewność i ograniczyć czas zwilżenia roślin zwłaszcza w warunkach takiej pogody z jaką zmagaliśmy się w tym tygodniu, a więc z częstymi przelotnymi opadami deszczu i uwilgoceniem roślin utrzymującym się przez niemal całą dobę.
Zabiegi ochrony chemicznej można wykonywać wyłącznie przy użyciu środków dopuszczonych do stosowania w malinach, zgodnie z aktualną etykietą, dawką i terminem karencji. Warto pamiętać o rotacji substancji czynnych, aby ograniczać ryzyko powstawania odporności. Jeżeli jesienna lustracja wykaże obecność szkodników, decyzję o zabiegu należy oprzeć na ich liczebności i rzeczywistym zagrożeniu.
O tej porze roku, zwłaszcza w bieżącym sezonie, groźny pozostaje przędziorek chmielowiec. Na wielu plantacjach szkodnik poczynił ogromne spustoszenie i jego populacja, pomimo prób jej ograniczenia, pozostaje duża. Niższa niż w minionych latach wydaje się za to presja muszki plamoskrzydłej.
Ściółkowanie i ochrona korzeni
Po zakończeniu podstawowych prac glebę wokół roślin można przykryć warstwą zdrowej słomy, kory, zrębków lub dojrzałego kompostu. Ściółka ogranicza rozwój chwastów, stabilizuje wilgotność i temperaturę gleby oraz chroni płytko położony system korzeniowy przed przemarzaniem.
Nie należy układać ściółki bezpośrednio przy nasadzie pędów w grubej, wilgotnej warstwie. Może to sprzyjać gniciu i rozwojowi chorób. Przed zimą trzeba również zadbać o odpowiednią wilgotność gleby. Jeżeli jesień w dalszej części okaże się sucha, maliny należy podlać przed zamarznięciem podłoża, unikając jednak zastoin wody.
Najważniejsze zasady
Dobrze przygotowana plantacja malin powinna być czysta, przewiewna i wolna od chorych pędów. Najważniejsze działania to umiarkowane nawożenie bez późnych dawek azotu, właściwe cięcie, usunięcie resztek roślinnych, kontrola chorób i szkodników oraz troska o glebę. Dobrze przygotowane rośliny łatwiej przechodzą okres zimowego spoczynku i szybciej rozpoczynają wzrost wiosną. Odznaczą się także lepszym plonem.
